Opvoeden en respect

Afbeelding

Beste wie dit leest,

Minister Plasterk van Binnenlandse Zaken deed gisteren een oproep aan ouders om hun kinderen beter op te voeden. “De overheid kan eindeloos regels en straffen blijven maken om geweld aan te pakken, maar dat heeft geen zin zonder gedegen opvoeding. ‘De basis is wat iedereen thuis leert. Dat is als het goed is: “Gedraag je”,’ zegt Plasterk.” De excellentie benoemt hier iets wat in de samenleving al veel langer rondzingt: er schort iets aan de opvoeding van veel kinderen en er komt een generatie aan die absoluut niet meer weet wat inmiddels beladen woorden als respect, normen en waarden nu eigenlijk betekenen.

Op enkele nieuws-sites ontstonden meteen flinke discussies. Nu is op enkele van dit soort sites de nuance doorgaans ver te zoeken (van normen en waarden gesproken), maar het geeft wel weer hoe mensen over dit soort zaken denken en, ik geef toe, het is vermakelijk lezen. Velen meenden dat de minister het maar beter niet over fatsoen kon hebben. Immers, zowel de politieke als de zakelijke ‘elite’ van Nederland geeft al jaren het verkeerde voorbeeld. Zakkenvullerij, graaien, nepotisme, baantjesjagerij, liegen en bedriegen, het is aan de orde van de dag, menen zij. Vind je het dan gek dat mensen dit normaal gaan vinden, stelt men. “En dan moet het klootjesvolk zich wèl gedragen?” Een andere veel gehoorde klacht was, dat de politiek zich daar niet mee diende te bemoeien. Of dat de partij van deze bewindsman (PvdA) zelf mede schuldig was aan de ontstane situatie, aangezien de ouders van deze generatie zijn opgegroeid in de jaren zeventig van de vorige eeuw. U weet wel, die tijd waarin alles moest mogen en kunnen. Overigens was er ook veel steun te lezen voor de uitspraken van de minister, al was dat voornamelijk het herhalen van wat deze al gezegd had.

Nu kan ik niet ontkennen dat er in de het wereldje van politici, captains of industry, managers, bestuurders en ga zo maar even door inderdaad een hoop mis is. Ja, er worden zakken gevuld, ja, er wordt veel geld vergokt met allerlei dubieuze financiële transacties. De goeden niet te na gesproken overigens, want hoewel lang niet iedereen het met me eens zal zijn, niet èlke manager, politicus etc. is per definitie een graaier. Daar komt bij: ik vind het eerlijk gezegd een kromme redenatie: “Zij gedragen zich niet, dus hoef ik het ook niet te doen!”

Moet de politiek zich dan met de opvoeding bemoeien? Niet inhoudelijk, wat mij betreft, maar een opmerking als deze mag beslist worden gemaakt. We hebben als samenleving allemaal te maken met wat er gebeurt als de opvoeding van zo ongeveer een hele generatie faalt: geweld tegen hulpverleners, ambtenaren, gezagsdragers, grensrechters, etc. En dan vaak niet eens meer geweld van het verbale type, maar van het (bruut) fysieke soort. Dat moet bestreden en streng bestraft worden, maar, zo redeneert de minister, als we het kwaad niet bij de bron aanpakken zijn we alleen maar bezig met symptoombestrijding. Het moet gewoon niet in je kop opkomen om een ziekenbroeder, politieagent, brandweerman, klaar-over of eender welke andere medeburger op zijn bek te roffelen, alleen omdat er iets gebeurt dat om wat voor reden dan ook jou even niet uitkomt. En neemt u mij niet kwalijk, maar dat lijkt me toch iets wat voortkomt uit de opvoeding. Ouderwets misschien, maar wat mij betreft zijn in de eerste plaats nog steeds de OUDERS verantwoordelijk voor die opvoeding. Niet de school, niet de kinderopvang, niet de BSO, niet de sportclub, ook al is het reuze handig dat die instanties ook meewerken aan het aanreiken van een set normen en waarden. Maar je kunt je verantwoordelijkheid als ouders om je kroost op te voeden tot brave burgers niet daarop afschuiven.

Een klein voorbeeldje, niet wereldschokkend, maar wel illustratief. Een kennis van mij ziet vanmorgen een jochie van een jaar of 8 op het nog erg onbetrouwbare ijs van een sloot staan en waarschuwt, dat-ie dat misschien maar beter niet kan doen en zeker niet als hij alleen is. Een ongeluk zit in een klein hoekje. Spoedt het manneke zich naar de kant om de potentieel gevaarlijke situatie te ontlopen? Dankt het ventje mijn kennis uitvoerig dat deze hem opmerkzaam heeft gemaakt op zijn waaghalzerij, waarmee hij zichzelf en anderen in gevaar had kunnen brengen? Nee. Het baasje, amper uit de luiers, blijft staan en steekt zijn middelvinger op.

Ik hoop van ganser harte dat ik het mis heb, maar ik begin de indruk te krijgen dat er nu een generatie opgroeit die zelfs al van huis uit meekrijgt dat ze aan iedereen schijt moeten hebben, omdat anders iedereen schijt aan jou heeft. Ja, als dat de mentaliteit wordt, die nota bene IN DE OPVOEDING wordt meegegeven, dan kunnen we wel ophouden, ben ik bang. Wil ik terug naar de jaren 50? Nee, dat niet, mondige kinderen worden, hopelijk, mondige burgers en het opvoeden door onderhandelen levert meer verantwoordelijkheidsgevoel op en laat kinderen ook inzien waaròm je bepaald gedrag wel of niet wilt zien. Iets verbieden met als enige reden “omdat ik het zeg!” is misschien reuze duidelijk, dat wel, maar het kind leert er niks van. Mijn liefhebbende (v)echtgenote en ik hebben onze dochter ook zo opgevoed en, al zeg ik het zelf, ze is er niet minder van geworden. Ze werkt zelf in de kinderopvang en van haar hoor ik, naast alle geluiden over hele volksstammen kinderen die allemaal ADHD lijken te hebben of iets wat daarnaast heeft gelegen, toch een hoop positieve verhalen.

Maar mijn grote angst is nu dat er een generatie onstaat die alleen maar met zichzelf bezig is en totaal geen respect meer kan opbrengen voor anderen. Of zelfs botweg weigert te deugen, want de eerder genoemde brave burger komt steeds meer terecht in de hoek waar de klappen vallen. “Dan kun je die klappen beter maar zelf uitdelen en dan is het niet zo handig als je een oppassende burger bent.” En ja, die generatie wordt opgevoed door een generatie die is zelf is grootgebracht in die vrije, blije jaren 70, waarin alles moest kunnen en alles moest mogen. Oorzakelijk verband? Daar mogen de mensen die er echt voor hebben doorgeleerd zich over uitlaten, want ik weet het werkelijk niet.

Ik heb maar één houvast: het klagen over ‘de jeugd van tegenwoordig’ is van alle tijden. Dus reeds in lang vervlogen tijden vond men al dat de volgende generatie gedoemd was te mislukken en “waar moet het toch naartoe?” Uiteindelijk kwam het meestal nog wel goed. Maar een beetje zorgen maak ik mij wel, dus ik hoop dat het signaal van de minister wordt opgepikt. Wat men verder ook van hem vindt..

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s