Ouwe-lullen-marktwaarde

Beste wie dit leest,

Van de week haalden enkele grote ICT-bedrijven het nieuws: het salaris van een aantal werknemers moet flink naar beneden, in sommige gevallen wel 10%. Al snel bleek, dat zich onder de ‘slachtoffers’ vooral oudere werknemers bevonden. Die verdienden nl. teveel t.o.v. hun “marktwaarde”. Dat maakte direct een heleboel los. Ondergronds staat er al jaren een discussie op punt van losbranden over het feit dat werknemers in de loop van hun carrière alsmaar meer gaan verdienen. Nou, dat losbranden lijkt nu te zijn gebeurd.

Nog dezelfde dag een discussieprogramma op tv over dit onderwerp: moeten ouderen vanaf een bepaalde leeftijd minder gaan verdienen? Ik ben zelf sinds kort vijftiger en dus officieel een Ouwe Lul en ik probeerde de discussie, waar ik overigens halverwege in viel, te volgen. Nu schijnt het zo te zijn, dat in de ons omringende landen het helemaal niet zo vanzelfsprekend is dat je vanaf het begin van loopbaan tot het einde alsmaar meer gaat verdienen. Ik heb dat niet zelf onderzocht. Het ‘instapsalaris’ van jongeren is in het buitenland hoger, bereikt ergens rond je 55e een piek en gaat dan weer dalen. Voordeel voor de jongeren is, dat ze met zo’n hoger instap-salaris eerder financieel zelfstandig zijn. Huisje kopen, gezinnetje stichten, het wordt allemaal ietsje makkelijker als je per maand wat meer te makken hebt. Bij de ouderen, zo luidt de redenatie, gaan zo rond je 55e de kosten omlaag: kinderen de deur uit en/of uitgestudeerd, minder ingrijpende uitgaven, m.a.w. je hebt als oudere niet zoveel meer nodig, dus waarom nog zoveel verdienen? Wil je als oudere na je werkzame leven alsnog leuke dingen gaan doen, dan heb je tijd zat om daarvoor te sparen. Bijkomend voordeel: je prijst je als oudere niet uit de markt en blijft zo aantrekkelijk voor werkgevers.

Misschien is dat niet zo gek gedacht. Voorwaarde daarvoor is wat mij betreft wel, dat je als jongere inderdaad zo’n hoger instapsalaris toucheert dan wel in het verleden getoucheerd hebt en voor de huidige doelgroep van Omroep Max (ook ik dus) is dat niet het geval. Die generatie moet langer doorwerken, krijgt minder pensioen en als het even tegenzit straks ook minder salaris. Want “de oudere is minder productief”, zo heet het, vaker ziek en in sommige gevallen niet meer zo gemotiveerd (“zitten hun tijd uit”). Nu zal dat voor sommige ouderen inderdaad opgaan, al zullen er beslist ook jongeren zijn die de kantjes eraf lopen en zich ziek melden na één keer flink niezen. Ik heb echter als jongere ook moeten werken terwijl oudere collega’s van hun extra opgebouwde vrije dagen (“ouwe-lullen-dagen”) genoten. Ik liep de nachtdiensten van oudere collega’s, die dat op latere leeftijd niet meer hoefden. Vond ik niet erg, want ooit zouden die regelingen ook voor mij gelden. Niet, dus. Veel ontzie-maatregelen voor ouderen zijn inmiddels afgeschaft als zijnde leeftijdsdiscriminatie. Die maatregelen waren er m.i. niet voor niks, dus als ouderen vaker ziek zijn, zou je ook daar misschien een klein oorzaakje kunnen zoeken..

Het is duidelijk dat na het taboe op de verhoging van de AOW-leeftijd, die de tegenstellingen tussen diverse generaties al behoorlijk aan het licht bracht, ook dit taboe op termijn  wel eens zou kunnen gaan sneuvelen, met een nòg scherpere discussie tussen jong en oud. Maar mijn probleem ligt ergens anders. Ik heb heel erg moeite met de kreet “marktwaarde”! Salaris in overeenstemming met je marktwaarde. Je hebt het hier niet over dingen, maar over mensen! Om diezelfde reden ben ik nooit blij geweest dat alle afdelingen P&O ineens HRM gingen heten: Human Resource Management. Mensen, gezien als een “productiemiddel”, met een “marktwaarde”. En als die marktwaarde daalt, omdat de “machine” al wat ouder is, wat meer onderhoud nodig heeft en misschien niet meer kan worden voorzien van de laatste tools, dan schrijf je hem af en neem je een nieuwere. Zo uit de “fabriek”, met de nieuwste snufjes, fris en fruitig en bijna onderhoudsvrij de eerste jaren. Bovendien, het begrip “marktwaarde” is volstrekt subjectief. Wie of wat bepaalt dat dan? Daar heb ik pas echt problemen mee! Niet dat ik met die verontwaardiging ook maar iets bereik, maar toch.

Ouderen (en dat ben je op de arbeidsmarkt tegenwoordig al na je 40e) moeten langer doorwerken, maar geen werkgever wil ze hebben. Te duur en niet productief genoeg. Het is nu misschien nog niet politiek correct om dat als werkgever hardop te roepen, maar er zijn wel signalen dat de praktijk er toch echt zó uitziet. Ik zeg niet dat jongeren geen moeite hebben om aan de slag te komen, ik heb zelf een dochter van 22 met hetzelfde probleem. Maar als we de boel straks draaiende willen houden, hebben de generaties elkaar nodig. Die frisse en fruitige jongere die er lekker in wil vliegen, maar ook die oh zo door de wol geverfde oudere, die het klappen van de zweep kent. Die balans dreigt zoek te raken, sterker nog, die generaties komen tegenover elkaar te staan. Misschien zelfs wel bewust tegen elkaar uitgespeeld in allerlei discussies over pensioenen en salarissen. Het wordt hoog tijd dat we dáár eens over gaan nadenken.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s